เสรีไทยในจังหวัดแพร่

เสรีไทยในจังหวัดแพร่

“เสรีไทย ในเมืองแพร่” ซึ่งมี คุณทอง กันทาธรรม เป็นหัวหน้านั้น เริ่มแรกมีพลร่มซึ่งเป็นนักเรียนอเมริกาชื่อร.อ.บุญมาก เทศบุตรและนายวิมล(จำนามสกุลไม่ได้) ได้มาโดดร่มที่ สันเขาเขตระหว่างจังหวัดน่านและแพร่ ที่ขุนห้วยแม่หล่าย บ้านปากห้วยอ้อย อำเภอร้องกวาง จังหวัดแพร่ เมื่อโดดลงมาแล้ว ต่างก็พลัดหลงป่า เนื่องด้วยเป็นเวลากลางคืน สัมภาระที่สำคัญต่างๆ รวมทั้งวิทยุรับส่งก็หายหมด ค้นหาไม่เจอ ต้องพลัดหลงอยู่ในป่าสองวัน

เมื่อหาทางออกจากป่าได้แล้ว จึงรีบเดินทางเข้ามาที่บ้านแม่หล่าย แล้วเดินทางไปติดต่อกับศูนย์ที่กรุงเทพฯ โดยมีท่านปรีดีเป็นผู้ประสานงานอยู่แล้ว ท่านปรีดีจึงเรียกคุณทองให้ไปพบ เพราะคุณทองนอกจากจะเป็นลูกศิษย์แล้วยังเป็นผู้แทนราษฎรของจังหวัดแพร่ในขณะนั้นอีกด้วย ท่านปรีดีจึงเรียกคุณทองพร้อมด้วย ร.อ.บุญมาก รีบขึ้นมาเมืองแพร่ เพื่อค้นหาร่มและวิทยุที่ยังหาไม่พบต่อไป

เมื่อคุณทองพร้อมด้วยร.อ.บุญมากขึ้นมาถึงเมืองแพร่ได้ไปหาคุณทวีศักดิ์ สินธุวงศ์ ที่บ้านหนองม่วงไข่เล่าเรื่องสงครามที่กำลังต่อสู้ระหว่างร่วมญี่ปุ่น ทำสงครามกับอังกฤษและอเมริกาว่าไทยเรามีความจำเป็นที่จะต้องร่วมกับญี่ปุ่นในการรบ เพราะญี่ปุ่นได้บุกขึ้นที่ฝั่งหัวหิน และจุดอื่นๆ อีกหลายที่ขณะนั้นรัฐบาลได้ประชุมกันว่า จะทำอย่างไรดี ซึ่งในที่ประชุมมีความเห็นขัดแย้งกัน บางฝ่ายก็ให้สู้บางฝ่ายก็ให้ร่วมรบ และการลงมติแพ้ฝ่ายที่ให้ร่วมรบ ซึ่งฝ่ายที่แพ้มติ ก็กำลังมองหาทางที่จะเข้าแทรกแซงและขัดขวาง เผื่อว่าหากแพ้สงครามทางฝ่ายไทยเรา ก็เอาเป็นข้ออ้างได้ว่าทางไทยไม่ได้ร่วมมือกับญี่ปุ่นทั้งหมด ซึ่งขณะนั้น ม.ร.ว.เสนีย์ ปราโมช ทูตไทยประจำสหรัฐอเมริกา ผู้หนึ่งที่ร่วมก่อตั้งเสรีไทยในต่างแดนจึงได้ส่ง 2 พลร่ม คือ ร.อ.บุญมาก และนายวิมล มาลงที่แพร่ดังกล่าว